Przejdź do głównych treściPrzejdź do głównego menu
sobota, 2 maja 2026 05:59
Reklama

To najstarsze polskie kolędy. Jedna jest po polsku, druga po łacinie

Najstarsza polska kolęda „Zdrów bądź, królu anielski” pochodzi z początku XV wieku. Natomiast najstarsza kolęda polskiego autora to „Buccinemus in hac die”.
To najstarsze polskie kolędy. Jedna jest po polsku, druga po łacinie
Śpiewanie kolęd

Autor: Canva

Tekst kolędy jest w języku łacińskim, a jej autorem jest Bartłomieja z Jasła, teologa i filozof, profesora Akademii Krakowskiej. Jej rękopis jest przechowywany w Bibliotece UJ.

Zdrów bądź, królu anielski

„Zdrow bądź, krolu anielski” to – jak podaje Wikipedia – utwór uważany za najstarszą polską kolędę. Pod koniec XIX w. odnalazł ją wybitny polski badacz Aleksander Bruckner w rękopisie Biblioteki Załuskich w Petersburgu, pochodzącym z biblioteki wikariuszy wiślickich. 

Jego tekst – informuje historiaposzukaj.pl – odnajdujemy w kilku źródłach, z których najistotniejsze to pochodzący z 1424 roku zbiór kazań Jana Szczekny, magistra praskiego, późniejszego mnicha cysterskiego i spowiednika królowej Jadwigi, od 1407 profesora teologii na uniwersytecie krakowskim. Tekst oryginalny nie ma zapisu nutowego.

Kolęda polska była prawdopodobnie tłumaczeniem z oryginału czeskiego („Zdráv bud' králi andělský”) lub łacińskiego utworu „Ave rex angelorum”. Głos discantowy tego utworu znajduje się w kancjonale z 1637 Opactwa Sióstr Benedyktynek pw. św. Wojciecha w Staniątkach.

 

 

Zadmijmy w trąbę w tym dniu

„Buccinemus in hac die”, czyli „Zadmijmy w trąbę w tym dniu”, to najstarsza znana kolęda polskiego autora. Ona również powstała na początku XV wieku. Znajduje się dziś w zbiorach Biblioteki Jagiellońskiej w Krakowie.

Jak podaje Wikipedia, wśród przechowywanych tam kolęd znajdują się m.in. „Buccinemus in hac die”, z akrostychem „Bartholomeus de Jassel”. 

Pierwsze słowa kolejnych zwrotek układają się w zapis „Bartholomeus de Iaslo”. To – wyjaśnia Polsat News – charakterystyczna dla średniowiecza forma podpisu autora

Przez stulecia kolęda pozostawała przede wszystkim przedmiotem badań historyków i muzykologów. W 2017 roku tekst został po raz pierwszy przetłumaczony na język polski przez dr Jacka Partykę. W tym samym roku w Muzeum Collegium Maius Uniwersytetu Jagiellońskiego odbyło się światowe prawykonanie utworu.

 

 


Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

nauczycielka 24.12.2025 23:31
Jan Szczekna był spowiednikiem królowej Jadwigi... Czytając te słowa, czuje się niemal mistyczny kontakt z tamtą epoką. Wyobraźcie sobie królową słuchającą tych słów w katedrze.

polonistka 24.12.2025 13:33
Bardzo ciekawy wątek z akrostychem „Bartholomeus de Iaslo”. To klasyczny przykład średniowiecznej „marki” autora, która pozwoliła nam po wiekach zidentyfikować twórcę.

biblioteka 24.12.2025 11:00
Cieszy fakt, że Biblioteka Jagiellońska dba o takie skarby. To wspaniałe, że rękopis Bartłomieja z Jasła przetrwał tyle wieków w tak dobrym stanie.

FACEBOOK
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Ostatnie komentarze
Autor komentarza: taaTreść komentarza: Super, że nocna opieka działa wszędzie. Jak mnie dopadnie "alergia na powrót do pracy" w poniedziałek, to przynajmniej wiem, że lekarz przyjmuje bez numerka!Data dodania komentarza: 1.05.2026, 15:19Źródło komentarza: Lekarz podczas majówki. Sprawdź zasady nocnej pomocy lekarskiej i dowiedz się kiedy jechać na SORAutor komentarza: trzydziestolatekTreść komentarza: 4 maja godzina 9:00... aż mi się gorąco zrobiło na wspomnienie własnej matury!Data dodania komentarza: 1.05.2026, 14:58Źródło komentarza: Egzaminy maturalne 2026. Sprawdź terminy i losy petycji w sprawie matematykiAutor komentarza: kopytkoTreść komentarza: Najbardziej przerażające w formule Continuous nie jest samo 4520 km, ale brak regeneracji. Tu wygrywa głowa, nie tylko mięśnie. Bardzo ważne, że OSHEE Speak Up podnosi temat zdrowia psychicznego, bo przy takim wysiłku psychika to 90% sukcesu. Trzeba o tym mówić głośno.Data dodania komentarza: 1.05.2026, 14:56Źródło komentarza: Rekord świata w ultratriathlonie. Jurand Czabański pokona 4520 km w szczytnym celu dla Cancer FightersAutor komentarza: EPTreść komentarza: Ta petycja ma sens, jeśli spojrzymy na to, jak bardzo profilowanie klas mija się z wymaganiami na maturze. Skoro ktoś idzie na profil artystyczny, to katowanie go funkcjami kwadratowymi faktycznie podcina skrzydła i generuje koszty na korki.Data dodania komentarza: 1.05.2026, 14:49Źródło komentarza: Egzaminy maturalne 2026. Sprawdź terminy i losy petycji w sprawie matematykiAutor komentarza: taaTreść komentarza: Teraz prokurator sprawdzi, czy te dzieci na pewno były chore, czy może po prostu przegrały w „trzy karty” pod blokiem.Data dodania komentarza: 1.05.2026, 11:27Źródło komentarza: Wielka zbiórka Łatwoganga i prokuratorskie śledztwo. Skąd pochodziły pieniądze dla potrzebującychAutor komentarza: pamiętamTreść komentarza: Pamiętam te 19 dni mrozu, auto mi rano ledwo odpalało. Dobrze wiedzieć, że chociaż w domu było ciepło bez żadnych przerw.Data dodania komentarza: 1.05.2026, 11:19Źródło komentarza: Rekordowe mrozy i pełna gotowość. PGE Energia Ciepła podsumowuje zimę w Szczecinie
Reklama
NAPISZ DO NAS

Zapraszamy do kontaktu!

Reklama